Blijf niet staren op wat vroeger was

Woord van welkom
Welkom op deze nieuwjaarsdag van het nieuwe kerkelijk jaar. Een nieuw jaar waarin we weer de hele tocht van ons leven zullen doorlopen. Een toch met God als onze reisgenoot.

Bij de jaarwisseling hebben we vaak goede voornemens, maar bij de jaarwisseling vandaag graven we een spade dieper. Vandaag op deze eerste zondag van de advent kijken we naar onze verlangens. Waar verlang je naar? Wat hoop je?
En we steken het eerste kaarsje aan. Het eerste vlammetje van ons verlangen. En het eerste licht om uit te kijken naar wat er komt. ‘Blijf niet staren op wat vroeger was’, maar heb ook oog voor het nieuwe. Het eerste lichtje is al te zien.

1e advent Lucas 21, 25-28; 34-36

Je zou willen dat het toch eindelijk anders werd. Dat die vervelende ziekte eindelijk overging of tenminste niet verder zou voortschrijden. Je zou willen dat je niet als maar weer in dezelfde cirkels zou ronddraaien, dat je eindelijk kon uitbreken uit die verziekte verhoudingen, dat die ander niet alsmaar weer op jouw irritatie zou werken. Je zou willen dat je leven niet meer verpest werd door je traumatische ervaringen, je zou graag verlost willen worden van alsmaar weer dezelfde valkuilen. Je zou willen dat het allemaal anders werd, dat het allemaal opgeschud werd, net als de zon en de sterren in onze lezing.

Aan de andere kant zou je willen dat eindelijk eens dat alsmaar veranderen ophield. Alsmaar weer opgejaagd worden, alsmaar weer iets nieuws, het moet toch een keertje goed zijn. Jongeren die hun telefoon zelfs mee naar bed nemen en er burn-out van raken. En zelfs in de kerk, ooit een baken van traditie en lange adem, worden we gedwongen om te veranderen. Het moet steeds verder. Heeft dat wat vroeger was dan geen waarde? — Je verlangt naar de ‘mensenzoon op een wolk, bekleed met macht en grote luister’. Je verlangt naar pais en vree.

En dan hebben we het nog niet over de grote wereldvraagstukken. Je zou willen dat die terreur eens ophield, Je zou willen dat de dictators van deze tijd eindelijk zouden omzien naar hun mensen. Je zou willen dat moslims en christenen, joden en Palestijnen, westerlingen en Aziaten eindelijk het inzicht zouden krijgen dat hun zicht op de dingen niet de enig ware is, en dat het niet erg is als andere culturen anders tegen de wereld aankijken. Je zou willen dat het milieuvraagstuk opgelost werd, de armoede de wereld uit, goede gezondheidszorg voor iedereen. Je zou willen dat alle mensen in vrede en veiligheid konden leven. — Eigenlijk zou je willen dat de hele aarde eens op haar grondvesten zou schudden. En dat je dan te horen kreeg: ‘richt je op en hef je hoofd, want jullie verlossing is nabij.’

Als Lucas vandaag de dag zou leven, dan zou hij zijn evangelie waarschijnlijk weer precies zo opschrijven. En Lucas heeft dat trouwens ook niet zelf uitgevonden. Hij heeft het op zijn beurt weer overgenomen van Jeremia. En Jeremia heeft ook niets anders gedaan dan zijn oor te luisteren te leggen bij de mensen van alle tijden. Wat verlangen we er toch allemaal naar dat het eindelijk anders wordt, dat we verlost worden van wat ons in de weg zit, verlost van wat ons ervan weerhoudt om tot onze bestemming te komen.

Vandaag is het de eerste zondag van de advent. Het is de nieuwjaarsdag van een nieuw jaar waarin we weer ons hele bestaan doorlopen. Bij de jaarwisseling van het kalenderjaar hebben we vaak goede voornemens. Maar bij de jaarwisseling vandaag kijken we meer naar onze verlangens. Waar verlang je naar, wat hoop je?

‘Blijf niet staren op wat vroeger was’, hebben we net gezongen. En dat is geen oproep om met je verleden te breken, maar het gaat erom dat je je er niet op blindstaart. En dat staren kan vele vormen hebben, bijvoorbeeld: Zie je wel, nu doet hij het toch weer. Oh wat zou ik toch graag veranderen, maar de ander geeft me er helemaal geen kans toe. Of: wij zouden wel vrede willen, maar de andere partij blijft toch alsmaar weer schieten. Of de dictator roept: natuurlijk zou ik het volk meer rechten willen geven, maar ja, ze blijken toch weer een sterke leider nodig te hebben. Of: als de moslims toch eindelijk een beetje verlichting zouden brengen in hun geloof, maar ja, het moet allemaal in hun wereldbeeld passen. En andersom: die christenen toch, blijven alsmaar zeggen dat zij beeld en gelijkenis van God zijn, wat een arrogantie. — Zo kan je je blindstaren op wat vroeger was en daarmee houd je het oude in stand.

Maar je kan je ook blindstaren op je ziekte. En ik geef toe dat het vaak ook niet anders kan. Dan neemt de ziekte je zo in beslag dat je aan niets anders meer kunt denken. Maar wie weet lukt het je af en toe om meer te zijn dan alleen patiënt. En je trauma wat zo je leven beheerst. Je moet het zien, maar je hoeft er niet op te staren, je bent altijd meer dan alleen slachtoffer.

Misschien wordt dat bedoeld als er staat ‘pas op dat jullie hart niet afgestompt raakt door de roes en de dronkenschap en de zorgen van het dagelijks leven.’ Dat je afgestompt raakt door ‘het gaat toch niet veranderen’. Of dat je in een roes raakt van zo is het nu eenmaal en het is eigenlijk best lekker zo. Dat je dronken raakt en alsmaar weer ronddraait in dezelfde cirkels. En dat je alle ruimte geeft aan je zorgen en je koestert in de slachtoffer-rol.

Nee, ‘wees waakzaam’, blijf uitkijken naar het licht. We hebben het eerste kaarsje aangestoken, vandaag kijken we naar onze verlangens. Waar verlang je naar? Wat hoop je? ‘Richt je dan op en hef je hoofd.’

Ekkehard Muth, 29 november 2015

Dit bericht is geplaatst in Nieuws, Overwegingen. Bookmark de permalink.

2 reacties op Blijf niet staren op wat vroeger was

  1. Antoine Schröder schreef:

    Een korte en bondige overweging,die mij aan het denken zet. Zoek ik zelf ook niet vaak de schuld bij anderen of bij de zaken die om mij heen gebeuren?
    Deze overweging sloot prima aan bij de persoonlijke nieuwjaars wensen die ik dit jaar naar verschillende mensen ga sturen.
    Vooral het verlangen, speelt hier een grote rol in

  2. fieke tweehuysen schreef:

    Beste Ekkehard,

    Ik vond de overweging erg mooi, dat is er vanmorgen niet van gekomen om je dat te zeggen. Fijn dat hij op de site staat, om nog eens na te lezen.

    Groeten Fieke

Geef een reactie