Leeftocht: Hoeders van elkaar

Lezingen: Jesaja 43, 16-21 Ik ga iets nieuws beginnen, Johannes 8, 1-11 Wie gooit de eerste steen

Het is een mooi thema dat wij op weg naar Pasen hier uitdiepen: Leeftocht, met vandaag het accent op het hoeder-zijn van elkaar. Je houdt het samen tijdens de tocht pas vol, als je elkaar niet vastpint op fouten, als je steeds opnieuw mag beginnen. Want wie van ons is zonder zonde?

Overweging

Af en toe lees je het nog in de krant: dat in sommige oosterse landen vrouwen worden gestenigd; een barbaarse manier van straffen, van je kwaadheid uiten. Maar toch gebeurt het ook in ons beschaafde land, bijvoorbeeld wanneer de M.E. moet optreden tegen kwaaie voetbalsupporters. Gelukkig weet Jezus de stenenregen bij de vrouw te voorkomen, en blijft ze ongeschonden. Hij weet de kwaadheid bij de boze mannen weg te nemen. Gemakkelijk is dat niet. Mensen die kwaad zijn en op het punt staan geweld te gebruiken, laten zich meestal niet door een paar woorden op andere gedachte brengen. Als je met een steen in je hand klaarstaat om te gooien, moet er heel wat gebeuren om die steen uit je hand te laten vallen. Als het oordeel op je tong ligt, valt het niet mee dat weer in te slikken.

Zo’n steen: het is gewoon een ander woord voor oordeel. We oordelen over elkaar, en soms zó ongenuanceerd dat het hard kan aankomen. We hebben bij wijze van spreken altijd een zakje kiezelstenen bij ons, waarmee we te pas en te onpas onze oordelen rondstrooien en gooien. We hebben over van alles een mening, en dat kan misschien onbedoeld, bij de ander hard aankomen. Als iemand bijvoorbeeld met veel moeite iets moois heeft gemaakt, kan een grof en simpel oordeel, één klein steentje, alles afbreken en de maker de moed ontnemen om verder te gaan. Nog gemakkelijker gooien we stenen naar wat anderen in onze ogen fout doen. We zijn geen snelrechters die in een paar seconden al weten hoe het zit. Wij willen in Nederland wel heel erg snel dat er koppen rollen. Zo kun je de nieuwe paus meteen afrekenen op zijn, wellicht weifelende, houding bij het Videla-regime, en kan hij verder niks goed meer doen!

Een samenleving kan niet zonder rechters, maar het is moeilijk om een goede rechter te zijn. Daarom kunnen we niet allemaal rechtspreken. Wie zich door zijn geweten wil laten leiden, zo leert Jezus ons, legt zijn eigen onvolkomenheden ook op de weegschaal. Dan wordt het oordeel al een stuk milder. Mensen die in de gevangenis zitten, zijn vaak bang weer in de samenleving terug te komen, want daar wacht hun het oordeel van hun omgeving, dat vaak strenger en genadelozer is dan het oordeel van de rechter.

Stenen gooien maakt iemands leven tot een puinhoop. Met onze snelle oordelen kunnen we iemands leven afbreken. Al die stenen verzwaren ook ons eigen leven: onze kwaadheid verhardt de verhoudingen. Daar wil Jezus ons van afhelpen . Hij staat in de traditie van de schepper die uit chaos nieuw leven weet te roepen. Hij staat in de lijn van Jesaja, die namens de schepper roept: “Ik ga iets nieuws beginnen. Het is al begonnen, zie je het niet?” Zou het ons lukken die levenwekkende traditie voort te zetten: oud zeer opruimen, die zware zak met stenen (ballast) laten vallen en dan elkaar met nieuwe ogen durven zien?

De dodelijke steen die Jezus weet weg te werken, is die van het graf. Hij staat op uit het graf van het harde menselijke oordeel dat over Hem is uitgesproken en treedt het nieuwe leven binnen. Zo is het Evangelieverhaal van vandaag al een aankondiging van Pasen: door de woestijn van puinhopen die onze dodelijke oordelen veroorzaakt hebben, zal een rivier gaan stromen. “De steppe zal bloeien, de rotsen gaan open, het water zal stromen…”

Dat kan ook met ons gebeuren, want onze fouten en mislukkingen staan niet in steen gebeiteld. Jezus schrijft ze in het zand. Met één veeg zijn ze weg. God draagt ons geen zonde na, maar begint telkens opnieuw met ons.

Als God zo goed voor ons is, zouden wij dat dan ook voor elkaar kunnen krijgen? Dichtgegooide deuren op een kier zetten? Wat gekwetst is helen met de olie van mededogen? Meer behoedzaam omgaan met elkaar? Ons oordeel in het zand schrijven en gauw wegvegen wanneer we zien dat het een ander verdriet doet? Puin ruimen en de akker van ons hart weer inzaaien met genegenheid en mildheid? Dan zouden we elkaar meer behoeden, en leeftocht bieden. Dan zal de kale winter worden overwonnen door een nieuwe lente. De onherbergzame woestijn zal bloeien en een paastuin worden.

Joost Koopmans osa

Dit bericht is geplaatst in Nieuws, Overwegingen. Bookmark de permalink.

1 Reactie naar Leeftocht: Hoeders van elkaar

  1. Theo Thier schreef:

    Ik heb m’n oude parochie achter me gelaten. Het kerk-zijn daar stelde me steeds meer teleur. Men accepteerde er onder het regiem van een conservatieve bisschop onrechtvaardigheden en conformeerde zich aan een mijns inziens heilloos beleid.

    Ik bespeurde bij mezelf een omzien in wrok; ook nadat ik de Boskapel had gevonden.
    Na de preek van Joost Koopmans is m’n neiging met stenen te gooien naar die Kerk een stuk minder geworden; ook omdat ik in de Boskapel een bij-de-tijdse-Kerk zie groeien.

    Theo Thier

Geef een reactie